Sıkça sorulan Sorular

Anal Fissür (makat çatlağı) hastalığı ve tedavisi

Anal fissür (Makat çatlağı) nedir?

Anal fissür, makat yırtığı ya da makat çatlağı; en sık kabızlığa bağlı sert bir dışkılama sonucu anoderm denilen anal bölge cildinde bir yırtılma sonucu meydana gelir. Meydana gelen yırtılma kanamaya neden olduğu gibi çok şiddetli ağrıya da neden olur. Kişiler ağrı yüzünden sürekli olarak dışkılamaktan kaçındıkları için kabızlık daha çok artar ve oluşan kısır döngü nedeniyle hastalık şiddetlenir. Anal fissür kişilerin konforunu bozan makatın en önemli iyi huylu hastalığıdır.

b) Anal fissür nasıl teşhis edilir?
Dışkılama esnasında çok ağrı hissedilmesi ve dışkılama bitiminde kanama tanı için en önemli bulgulardır. Muayene sırasında anal bölgede çatlağın görülmesi tanıyı kesinleştirir.

c) Anal fissür hastalığının diyet ve ilaçla tedavisi
Tedavide öncelikle hastanın kabızlığının giderilmesi ve anal bölgede spaszm nedeniyle oluşan ağrının azaltılması hedeflenmelidir. Bol su içilmesi, lifli gıdaların tüketilmesi önemlidir. Dışkı yumuşatıcı ilaçlar ile birlikte lidokainli kremler ile tuvalete çıkmadan önce makatın uyuşturulması dışkılama esnasında ağrıyı azaltarak çatlağın iyileşmesine ve spazmın kırılmasına yardımcı olur.

Nitratlı kremler ile tedavi:
Bu tür kremler anal bölgedeki kas spazmını kırdığı için tedaviye yardımcı olurlar. En önemli yan etkileri baş ağrısı ve tansiyon düşüklüğüdür.

Cerrahi tedavi:
Her türlü tedaviye rağmen şikayeti devam eden hastalar için kullanılan bir seçenektir. Ameliyat yöntemi lateral internal sfinterektomi olarak bilinir

Hemoroid (Basur) hastalığı ve tedavisi

a) Hemoroid (basur) nedir ve neden oluşur?

Dilimizde basur diye bilinen hemoroid; Yunanca’da kan(haima) ve akma (rhoos) sözcüklerinin birleşmesi ile oluşun bir kelimedir. Hemoroid aslında anal bölgenin anatomik normal bir parçası olarak kabul edilen yastıkçıklardır. Hemoroidler dışkılama ve dışkının kaçırılmamasında yardımcı olan çok önemli yapılardır.

Hemoroidal hastalık toplumda çok sık görülür (%30). Daha çok orta ve ileri yaş hastalığıdır(45-65yaş).

Kabızlık, beslenme, genetik faktörler ve karın içi basıncın artması hemoroid hastalığına yol açabilir.

b) İç hemoroid ve dış hemoroid nedir?
Hemoroidal hastalıklar anatomik ve klinik olarak iç(internal) , dış (eksternal) ve kombine olarak üç gruba ayrılırlar.
İç hemoroidlerin başlangıç noktası anal kanalın “dentat line” diye bilinen çizginin üzerinde oluşur. Genellikle makatın 3 yerine lokalize olurlar.
Dış hemoroidler ise anorektumu çevreleyen kan damarlarından kaynaklanır.
Hemoroid hastalığında en belirgin şikayet kırmızı renkli kanamadır.
İç hemoroidlerde ağrı kolay kolay olmaz.
Dış hemoroidlerde ise şiddetli ağrı olabilir.

İç hemoroidler 4 dereceye ayrılır:
1. Derece hemoroidler daima anal kanal içinde bulunan küçük hemorodlerdir
2. Derece hemoroidler dışkılama esnasında anal kanaldan çıkıp sonra geri yerine gelen hemoroidlerdir
3. Derece hemoroidler dışkılama esnasında anal kanaldan çıkıp dışkılama bittikten sonra kendiliğinden geri yerine gelmeyen ve el yardımı ile içeri itilen hemoroidlerdir
4. Derece hemoroidler ise sürekli olarak makatın dışında kalan hemoroidlerdir

Dış hemoroidler ise genellikle içleri bir pıhtı ile dolmadıkça bulgu vermezler.

c) Hemoroid hastalığı nasıl tedavi edilir
Tedavi medikal, endoskopik ve cerrahi olmak üzere üçe ayrılır.

Medikal Tedavi:
Tedavide diyet ile kabızlığın giderilmesi en önemli basamaktır. Dışkı hacmini artıran maddeler, ılık oturma banyoları, lokal anestezik pomadlar, steroidli pomadlar faydalı olup hastaların büyük bölümünde iyileşme sağlar.

Endoskopik ve lokal tedaviler:

– Elastik band ligasyonu(hemoroid kökünden bağlanır)
– Skleroterpi (hemoroid içine kurutucu ilaç zerkedilmesi)
– Lazer uygulama
– İnfrared uygulama
– Kriyoterapi

Cerrahi Tedavi:
Tüm yöntemlere rağmen gerilemeyen ve 4. Derece hemoroid hastalığının tedavisinde ilk tercih edilecek yöntemdir.

Perianal abse, perianal fistül hastalığı ve tedavisi

a) Perianal abse nedir ve nasıl tedavi edilir?

Anal bölgede anal bezlerin enfekte olması ile meydana gelen oldukça ağrılı şişlik durumudur. Bazen yüksek ateş ve sepsis bulguları görülebilir. En sık 30-40 yaş aralığında görülür. Görülme sıklığı %0.5-1 arasındadır. Tanı kolay olmakla beraber bazen derin abseleri tanımlamak için BT ya da MR görüntüleme gerekebilir.

Tedavi:
Absenin hastane şartlarında acil olarak boşaltılması tedavinin en önemli basamağıdır. Ayrıca uygun antibiyotikler tedaviye eklenmeli gereğinde apse boşluğu tekrar tekrar temizlenmelidir. Hastaların yaklaşık yarısına yakınında kronik anal fistül gelişir.

b) Perianal fistül nedir ve nasıl tedavi edilir?
Anal kanal ve anal bölge cildi arasında meydana gelen ince bir tünel şeklinde ki olağandışı bağlantıya perianal fistül denir.

Hastalarda ciddi şekilde konfor bozukluğuna neden olur. Genellikle perianal apse sonucunda meydana gelir. Erkeklerde kadınlara göre daha sık görülür.

En sık görülen bulgu akıntıdır. Ağrı daha az görülür.

Tedavi:
Kesin tedavi cerrahidir. Nüks olasılığı yüksek olan bir hastalıktır (%25). Başarılı bir cerrahi için fistülün iç uzantıları iyi bilinmeli ve tedavi buna göre planlanmalıdır. MR ameliyat öncesi hastalığın anatomik lokasyonunu belirleme açısından oldukça faydalıdır. Yüksek fistül yerleşiminde sfinkter kaslarına zarar vermemek için seton uygulanabilir. Uygun olgularda lazer yöntemi ile de fistül traktı kapatılabilir.

Doç.Dr.Feyzullah Ersöz’e Sorun !